Turks recht · Familierecht
Uw Nederlandse echtscheiding erkennen in Turkije: consulaat of rechter?
Kort antwoord
Een Nederlandse echtscheiding werkt in Turkije niet automatisch: zolang ze niet is erkend, staat u in de Turkse burgerlijke stand nog als getrouwd geregistreerd. Zijn beide ex-partners het eens en gaat de uitspraak alleen over de echtscheiding, dan volstaat meestal registratie via het Turkse consulaat zonder rechtszaak (art. 27/A Turkse Wet bevolkingsadministratie). Anders volgt een erkennings- of exequaturprocedure bij de Turkse familierechter (MÖHUK art. 50-59). Let ook op de Nederlandse kant: de echtscheiding komt pas tot stand door inschrijving in de burgerlijke stand, aan te vragen binnen 6 maanden nadat de beschikking onherroepelijk is.
Veel Turkse Nederlanders scheiden via de Nederlandse rechter en ontdekken jaren later, bij een nieuw huwelijk in Turkije, een kadasterhandeling of een erfenis, dat ze daar nog als getrouwd te boek staan. Zo maakt u uw scheiding ook in Turkije geldig.
Eerst de Nederlandse kant: inschrijving binnen 6 maanden
Een echtscheiding komt tot stand door de inschrijving van de beschikking in de registers van de burgerlijke stand. Wordt het verzoek tot inschrijving niet uiterlijk zes maanden na het onherroepelijk worden van de beschikking gedaan, dan verliest de beschikking haar kracht (art. 1:163 BW). Voor de Turkse procedure hebt u bewijs nodig dat de beschikking onherroepelijk is en is ingeschreven.
Route 1: registratie via het Turkse consulaat (art. 27/A)
| Voorwaarde | Toelichting |
|---|---|
| Onherroepelijke uitspraak | De beschikking moet naar Nederlands recht in kracht van gewijsde zijn gegaan. |
| Openbare orde | De uitspraak mag niet kennelijk in strijd zijn met de Turkse openbare orde. |
| Aanvraag | Beide ex-echtgenoten vragen samen aan, zelf of via een gevolmachtigde. Bij afzonderlijke aanvragen is instemming van de ander nodig. Is de ander overleden of geen Turks staatsburger, dan kan de Turkse ex-partner alleen aanvragen. |
| Geen Turkse procedure | Er mag in Turkije geen lopende of afgewezen zaak over dezelfde uitspraak zijn. |
U maakt een afspraak bij de Turkse ambassade of het consulaat-generaal via konsolosluk.gov.tr. Deze route regelt alleen de registratie van de echtscheiding zelf. Moeten alimentatie, gezag of een omgangsregeling in Turkije worden uitgevoerd, dan is daarnaast een exequaturprocedure nodig.
Route 2: erkenning of exequatur bij de Turkse rechter
- Erkenning (MÖHUK art. 58): de uitspraak krijgt in Turkije gezag van gewijsde; meestal genoeg om de scheiding te laten registreren. Wederkerigheid is voor erkenning geen vereiste.
- Exequatur (MÖHUK art. 50-57): nodig voor uitvoerbare onderdelen zoals alimentatie en gezag.
- Bevoegde rechter (MÖHUK art. 51): de familierechter van de woonplaats van de verweerder in Turkije, anders van zijn verblijfplaats, en anders in Ankara, Istanbul of Izmir.
- Toetsing (MÖHUK art. 54): onder meer geen kennelijke strijd met de openbare orde en een behoorlijke oproeping van de verweerder in de Nederlandse procedure.
Met een specifieke volmacht aan een Turkse advocaat hoeft u hiervoor niet naar Turkije te reizen.
Benodigde stukken
- De echtscheidingsbeschikking met bewijs dat zij onherroepelijk is
- Bewijs van inschrijving van de echtscheiding in de Nederlandse burgerlijke stand
- Apostilles (Nederland en Turkije zijn beide partij bij het Apostilleverdrag)
- Een gelegaliseerde Turkse vertaling; vraag vooraf welke beëdigde vertalers het consulaat accepteert
- Identiteitsbewijs; voor de gerechtelijke route een specifieke volmacht
De exacte eisen kunnen per post verschillen; controleer vooraf de actuele lijst van het consulaat.
Wat als u niets doet?
- U blijft in de Turkse registers getrouwd en kunt in Turkije niet opnieuw trouwen.
- In stukken die op de burgerlijke stand zijn gebaseerd, zoals een Turkse verklaring van erfrecht, kan uw ex-partner nog als echtgenoot verschijnen. Zie ook onze gids over erven in Turkije.
- Bij kadaster-, bank- en overheidszaken in Turkije kan de afwijkende burgerlijke staat vertraging geven.
Dit artikel is algemene informatie en geen juridisch advies. Wet- en regelgeving kan wijzigen; laat uw situatie beoordelen door een specialist. Laatst bijgewerkt: 7 november 2026.
Veelgestelde vragen
Is mijn Nederlandse echtscheiding automatisch geldig in Turkije?
Nee. U moet haar laten registreren via het Turkse consulaat of een aangewezen bevolkingsbureau, of een erkenningsprocedure bij de Turkse rechter voeren. Tot die tijd staat u in Turkije als getrouwd geregistreerd.
Kan het zonder rechtszaak?
Ja, als de uitspraak onherroepelijk is, niet kennelijk in strijd is met de Turkse openbare orde en beide ex-partners samen aanvragen (of de ander instemt), via art. 27/A van de Turkse Wet bevolkingsadministratie.
Mijn ex werkt niet mee. Wat nu?
Dan kunt u een erkenningsprocedure starten bij de Turkse familierechter. Heeft uw ex geen woonplaats in Turkije, dan kan dat in Ankara, Istanbul of Izmir.
Gelden alimentatie en gezag dan ook in Turkije?
Registratie via het consulaat regelt alleen de echtscheiding zelf. Voor uitvoering van alimentatie, gezag of omgang in Turkije is een exequaturprocedure nodig.
Wat gebeurt er als de Nederlandse beschikking niet op tijd is ingeschreven?
Dan verliest de beschikking haar kracht en is de echtscheiding in Nederland niet tot stand gekomen (art. 1:163 BW). Erkenning in Turkije is dan ook niet mogelijk.